JCJ VANDERHEYDEN

Spring naar fragment...

• Het atelier 00:14

  Het atelier van JCJ VANDERHEYDEN bevindt zich op de eerste verdieping van een monumentenpand in het centrum van Den Bosch. Het heeft ramen op het Westen, maar het fraaie avondlicht is eigenlijk niet geschikt voor een schilder, aldus JCJ. Hij betrok het atelier ruim vijftig jaar geleden en enkele jaren later ook de onderliggende woning, waar hij samen met zijn vrouw Hans een gezin stichtte. De drie kinderen zijn al lang de deur uit, maar JCJ en Hans wonen en werken er nog steeds.

• JCJ VANDERHEYDEN 00:32

  Jacobus Cornelis Johannes Van der Heyden werd geboren op 23 juni 1928 in Den Bosch. Vanaf het begin heeft hij zich opgesteld als een onderzoeker van het beeld, de waarneming en de relatie tussen deze twee. Met zijn werk roert hij kwesties aan die anders voorbehouden blijven aan de wetenschap of de filosofie. Hij stelt vragen als: hoe ontstaat een beeld? Wat maakt een beeld tot een geheel? Hoe verhoudt het beeld zich tot haar spiegelbeeld en tot andere vormen van reproductie? JCJ VANDERHEYDEN, zoals hij zijn naam nu schrijft, maakt bij zijn onderzoek gebruik van diverse media: hij schildert, fotografeert, gebruikt traditionele reproductietechnieken en maakt beelden met een videocamera. Ook tentoonstellingen van zijn werk zijn momenten van onderzoek, bijvoorbeeld naar de wisselwerking tussen diverse werken uit het oeuvre en naar de positie van de kijker in het geheel van de tentoonstelling. Een mens is voor hem bijna niets - in verhouding tot de wereld, het heelal en de kosmos – en tegelijk een God in zijn mogelijkheid om beelden waar te nemen, te vervormen en te herscheppen.

• Rijksakademie 00:54

  Toen JCJ Vanderheyden studeerde aan de Rijksakademie van Beeldende Kunsten, was dit een bolwerk van conservatisme, gevestigd in een deftig pand aan de Stadhouderskade in Amsterdam. De kunststudenten kwamen echter in opstand tegen het ouderwetse karakter van de opleiding en in de loop van de jaren tachtig van de vorige eeuw kreeg het kunstonderwijs aan de Rijksakademie een heel andere opzet, met ateliers voor Nederlandse en buitenlandse kunstenaars en diverse technische werkplaatsen. In 1992 verhuisde de academie naar de door Koen van Velsen verbouwde Kavallerie Kazerne aan de Amsterdamse Sarphatistraat. JCJ Vanderheyden keerde er toen terug als begeleider van jonge kunstenaars en propageerde de Eigen Wijsheid.

• Eerste tentoonstellingen 02:48

  Het werk van JCJ Vanderheyden is vanaf 1957 met grote regelmaat te zien, zowel op groepstentoonstellingen van Brabantse kunst (bijvoorbeeld in het Van Abbemuseum in Eindhoven, het Kruithuis in den Bosch en het Musée d’Art Moderne in Parijs), als op solotentoonstellingen in galeries in Amsterdam. In 1966 had hij een solotentoonstelling in en het Haags Gemeentemuseum in den Haag.

• Dick Swaab 03:44

  JCJ Vanderheyden refereert hier aan het boek Wij zijn ons brein van de Nederlandse neurobioloog Dick Swaab. Onder andere door zijn optreden in het VPRO programma Zomergasten op 31 juli 2011, is het gedachtegoed van Swaab bij een breed publiek bekend en populair geworden.

• JCJ en de wetenschap 03:58

  Hoewel JCJ Vanderheyden in dit interview kunst en wetenschap als tegenpolen kenschetst, heeft hij altijd een grote belangstelling gehad voor nieuwe natuurwetenschappelijke ontwikkelingen en inzichten. Eind jaren zestig studeerde hij enige tijd aan het Instituut voor Sonologie van de Rijksuniversiteit van Utrecht. Met Vincent Icke voert hij nu eens in woorden, dan weer via zijn werk een dialoog over sterrenkunde en kosmologie. Icke is een wetenschapper en beeldend kunstenaar.

• Big Bang 04:14

  Big Bang is een ander woord voor oerknal en vat de meest populaire theorie over het ontstaan van het heelal samen. De theorie komt voort uit het denken van de bekende Engelse natuurkundige, professor Stephen Hawking.

• Pieter Bruegel 05:30

  Jagers in de Sneeuw (december-januari) is geschilderd in 1565 door Pieter Bruegel. Het is een groot paneel (117 x 160 cm) en bevindt zich in het Kunsthistorisches Museum in Wenen. Het is uit een serie van zes grote landschappen die elk twee maanden van het jaar verbeelden. Het paneel van de maanden april-mei is verloren gegaan. De andere zijn: De Bewolkte Dag (februari-maart), Hooioogst (juni-juli), De Oogst (augustus-september), De Terugkeer van de Kudde (oktober-november.) In Museum Boijmans Van Beuningen bevindt zich Bruegels beroemde werk De Toren van Babel.

• Tentoonstelling en boek 05:25

  Dit videportret is gemaakt ter gelegenheid van de tentoonstelling JCJ VANDERHEYDEN: in-zicht, te zien in Museum Boijmans Van Beuningen van 24 september 2011 tot 29 januari 2012. Bij de tentoonstelling verschijnt het boek JCJ Vanderheyden - Licht, tijd en ruimte, van Hans Locher (oud-directeur Gemeentemuseum Den Haag). Het boek geeft een overzicht van het oeuvre en behandelt circa vijftig jaar schilderijen, grafiek, fotowerken, boeken en door de kunstenaar zelf ingerichte eenmanstentoonstellingen. Tekst en afbeeldingen zijn tot een eenheid met elkaar verweven. Uitgeverij De Kunst, €34,95, ISBN 9789491196102.